Yunanistan'da Monarşinin Kaldırılması ve Cumhuriyetin İlanı

Yunanistan'da monarşinin kaldırılması, ülkenin modern siyasi tarihindeki en kritik dönüm noktalarından biridir. 1967-1974 yılları arasında hüküm süren askeri cuntanın (Albaylar Cuntası) çöküşünün ardından, 8 Aralık 1974 tarihinde düzenlenen referandumla Yunan halkı devletin yönetim biçimine karar vermiştir. Sürgündeki Kral II. Konstantin'in yetkilerinin oylandığı bu süreçte, halkın yaklaşık %69'u cumhuriyet lehine irade göstermiştir.

Bu tarihi karar, Yunanistan'da 19. yüzyıldan beri aralıklarla hüküm süren Glücksburg Hanedanı'nın yönetiminin resmen sona ermesi anlamına geliyordu. Dönemin Başbakanı Konstantinos Karamanlis liderliğinde yürütülen demokratikleşme süreci, bu referandumla birlikte hukuki ve siyasi bir meşruiyet kazanmıştır. Sonuçların açıklanmasının ardından ülke, "Üçüncü Helen Cumhuriyeti" olarak adlandırılan yeni bir döneme adım atmıştır.

Cumhuriyetin ilanıyla birlikte 1975 yılında yürürlüğe giren yeni anayasa, devletin demokratik yapısını güvence altına almıştır. Kraliyet ailesinin mal varlıklarına ve vatandaşlık statülerine yönelik düzenlemeler yapılmış, yürütme yetkisi sembolik bir cumhurbaşkanı yerine parlamentoya ve başbakana devredilmiştir. Bu değişim, Yunanistan'ın Avrupa kurumlarıyla bütünleşme sürecini hızlandıran en önemli yapısal reformlardan biri kabul edilir.