1964 Yunan Uyruklu Rumların Sınır Dışı Edilme Kararı

1960'lı yılların başında Kıbrıs'ta Türk toplumuna yönelik artan saldırılar ve Yunanistan'ın 'Enosis' politikasını desteklemesi, Ankara ile Atina arasındaki diplomatik ilişkileri kopma noktasına getirdi. 1963 yılındaki Kanlı Noel olaylarının ardından tırmanan gerilim sonucunda Türkiye, Yunanistan üzerinde baskı kurmak amacıyla İstanbul'da yaşayan Yunan uyruklu Rumların statüsünü masaya yatırdı.

16 Mart 1964 tarihinde İsmet İnönü hükümeti, 1930 yılında imzalanan Türk-Yunan İkamet, Ticaret ve Seyrüsefer Mukavelenamesi'ni tek taraflı olarak feshettiğini duyurdu. Bu karar doğrultusunda, Atina'nın Kıbrıs konusundaki tutumunu değiştirmemesi halinde Türkiye'de yaşayan yaklaşık 12 bin Yunan pasaportlu Rum'un sınır dışı edileceği açıklandı. Karar, sadece Yunan uyrukluları değil, onlarla evli veya akraba olan binlerce Türk vatandaşı Rum'u da şehri terk etmeye zorladı.

Sınır dışı edilen kişilere yanlarına sadece 20 kilogramlık bir valiz ve 20 dolar karşılığı Türk lirası alma izni verildi. 1964 Sürgünü olarak tarihe geçen bu olay, İstanbul'un çok kültürlü yapısında derin bir kırılma yarattı ve Rum nüfusunun büyük ölçüde Anadolu'dan tasfiyesiyle sonuçlanan sürecin en kritik aşamalarından biri oldu.