Devlet Güvenlik Mahkemelerinin Kurulmasına İlişkin Kanun Tasarısı Kabul Edildi

12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından oluşturulan Danışma Meclisi, Türkiye'nin yargı sisteminde kritik bir dönüm noktası olan Devlet Güvenlik Mahkemeleri'nin (DGM) yeniden kurulmasını öngören yasa tasarısını onayladı. Kabul edilen tasarı uyarınca, başlangıç aşamasında sekiz stratejik ilde bu mahkemelerin faaliyete geçmesi kararlaştırıldı. Bu adım, devletin güvenliğine, anayasal düzene ve milli bütünlüğe karşı işlenen suçların daha hızlı ve ihtisaslaşmış bir yargı mekanizmasıyla ele alınmasını hedefliyordu.

DGM'ler, ilk olarak 1973 yılında kurulmuş ancak Anayasa Mahkemesi tarafından usul yönünden iptal edilmişti. 1982 Anayasası ile yeniden anayasal bir kurum haline getirilen bu mahkemeler, Danışma Meclisi'nin bu kararıyla yasal statüsüne kavuşarak fiilen hayata geçirildi. Mahkemelerin yapısında sivil hakim ve savcıların yanı sıra askeri hakimlerin de görev alması, o dönemde yargı bağımsızlığı ve doğal hakim ilkesi çerçevesinde geniş çaplı tartışmalara neden oldu.

Sekiz ilde kurulan bu özel yetkili mahkemeler, Türkiye'nin siyasi ve hukuki tarihinde on yıllar boyunca terör, örgütlü suçlar ve devlet aleyhine işlenen fiillerle ilgili davalara baktı. DGM'ler, Avrupa Birliği uyum yasaları ve demokratikleşme paketleri çerçevesinde 2004 yılında tamamen kaldırılarak yetkileri özel yetkili ağır ceza mahkemelerine devredildi.