1974 Genel Affı ve 12 Mart Tutuklularının Durumu

12 Mart 1971 muhtırasının ardından Türkiye'de siyasi istikrarsızlık ve yoğun tutuklamaların yaşandığı bir dönem hüküm sürmüştür. 1973 genel seçimlerinden sonra kurulan CHP-MSP koalisyon hükümeti, toplumsal barışı yeniden tesis etmek ve cezaevlerindeki doluluğu azaltmak amacıyla geniş kapsamlı bir genel af tasarısını gündeme getirmiştir. 15 Mayıs 1974 tarihinde yasalaşan bu düzenleme, Cumhuriyet tarihinin en önemli hukuki olaylarından biri olarak kayıtlara geçmiştir.

Yasanın meclis görüşmeleri sırasında en büyük tartışma konusu, Türk Ceza Kanunu'nun 'sınıf esasına dayalı cemiyet kurma' ve 'komünizm propagandası' suçlarını düzenleyen 141 ve 142. maddeleri olmuştur. Sağ partilerin muhalefetiyle bu maddelerden mahkûm olanlar başlangıçta af kapsamı dışında tutulmuştur. Ancak konu Anayasa Mahkemesi'ne taşınmış ve mahkeme, 'eşitlik ilkesine' aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle bu kısıtlamayı iptal ederek düşünce suçlularının da aftan yararlanmasının önünü açmıştır.