1908 yılında II. Meşrutiyet'in ilanıyla birlikte Osmanlı Devleti'nde parlamenter sistemin temelleri atılmıştı. Ancak İttihat ve Terakki Cemiyeti ile dönemin Sadrazamı Kamil Paşa arasındaki siyasi gerilim, kısa sürede bir anayasal krize dönüştü. Kamil Paşa'nın, cemiyetin ordu üzerindeki etkisini kırmak amacıyla Meclis'e danışmadan Harbiye ve Bahriye Nazırlarını görevden alması, parlamento içindeki muhalefetin fitilini ateşledi.
13 Şubat 1909 tarihinde Meclis-i Mebusan'da yapılan tarihi oturumda, milletvekilleri hükümetin bu keyfi tutumuna karşı bir güven oylaması talep etti. Yapılan oylamada, 198 mebusun 'hayır' oyuna karşılık sadece 8 mebusun desteğini alabilen Kamil Paşa kabinesi düşürüldü. Bu olay, Türk siyasi tarihinde parlamentonun bir hükümeti güvenoylaması yoluyla görevden aldığı ilk örnek olarak kayıtlara geçti.
Bu gelişme, sadece bir hükümet değişikliği değil, aynı zamanda 'milli irade' kavramının ve meclis üstünlüğünün yürütme organı üzerinde kesin bir zaferi olarak kabul edilir. Kamil Paşa'nın istifasıyla sonuçlanan bu süreç, İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin yönetimdeki ağırlığını artırmış ve Türkiye'nin demokrasi serüveninde parlamenter denetim mekanizmasının en önemli yapı taşlarından birini oluşturmuştur.
TB Arşiv Kaydı #12030
14
Subat
1909
117 Yıl Önce
Türkiye Tarihinde İlk Güvenoylaması: Kamil Paşa Kabinesinin Düşürülmesi
Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nda yapılan ilk güvenoylaması sonucunda Sadrazam Kamil Paşa hükümeti düşürülerek Türk parlamenter tarihinde yürütmenin yasama karşısındaki sorumluluğu tescillendi.
15.3B
HİCRİ: 23 Muharrem 1327
RUMİ:14 Mart 1442
Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nda yapılan ilk güvenoylaması sonucunda Sadrazam Kamil Paşa hükümeti düşürülerek Türk parlamenter tarihinde yürütmenin yasama karşısındaki sorumluluğu tescillendi.
Yorumlar
Yorumlar 0
Yorum yapmak için giriş yapmalısınız .
Tarih Navigasyonu
Bu tarihi (14 Subat) farklı açılardan keşfedin:
Şu an sessizlik hakim...