Kıbrıs Cumhuriyeti'nin İlanı

1950'li yılların sonunda Kıbrıs'taki İngiliz sömürge yönetimine karşı artan huzursuzluk ve toplumlar arası çatışmalar, uluslararası bir çözüm arayışını zorunlu kılmıştır. 1959 yılında Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık arasında imzalanan Zürih ve Londra Anlaşmaları, adada iki toplumun siyasi ortaklığına dayalı yeni bir devlet yapısının hukuki temelini oluşturmuştur.

16 Ağustos 1960 tarihinde bu anlaşmaların yürürlüğe girmesiyle Kıbrıs Cumhuriyeti resmen ilan edilmiştir. Yeni anayasal düzene göre, Kıbrıslı Rumların lideri Başpiskopos Makarios Cumhurbaşkanı, Kıbrıslı Türklerin lideri Dr. Fazıl Küçük ise geniş yetkilere sahip Cumhurbaşkanı Yardımcısı olarak göreve başlamıştır. Devletin yapısı, her iki toplumun da yönetimde adil temsilini ve haklarını güvence altına alacak şekilde tasarlanmıştır.

Bu tarihi gelişme ile Birleşik Krallık adadaki egemenliğini devretmiş ancak iki askeri üssü muhafaza etmiştir. Anlaşmalar kapsamında Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık'a verilen 'garantörlük' statüsü, adadaki anayasal düzenin korunması adına bu ülkelere müdahale hakkı tanımış ve Doğu Akdeniz jeopolitiğinde yeni bir dönemi başlatmıştır.