1933 İtalya-Sovyetler Birliği Dostluk ve Saldırmazlık Antlaşması

1930'lu yılların başında Avrupa'daki güç dengeleri hızla değişirken, ideolojik olarak birbirine zıt kutuplarda yer alan Faşist İtalya ve Sovyetler Birliği, pragmatik bir yaklaşımla yakınlaşma sürecine girdi. 25 Ağustos 1933 tarihinde Roma'da imzalanan "Dostluk, Saldırmazlık ve Tarafsızlık Antlaşması", iki devlet arasındaki ekonomik ve diplomatik ilişkileri resmileştirerek bölgesel statükoyu korumayı hedefliyordu.

Bu antlaşma, taraflardan birinin üçüncü bir devletin saldırısına uğraması durumunda diğer tarafın tarafsız kalmasını öngörüyordu. Benito Mussolini, bu hamleyle hem Sovyet pazarından yararlanmayı hem de Avrupa diplomasisinde elini güçlendirmeyi amaçlıyordu. Stalin yönetimi ise Batı dünyasındaki izolasyonunu kırmak ve özellikle yükselen Alman tehdidine karşı manevra alanı kazanmak için bu stratejik ortaklığa onay vermişti.

Ancak bu diplomatik yakınlaşma uzun ömürlü olmadı. 1935 yılında İtalya'nın Etiyopya'yı işgali ve 1936'da patlak veren İspanya İç Savaşı, iki ülkeyi ideolojik ve askeri olarak karşı karşıya getirdi. İtalya'nın Nazi Almanyası ile yakınlaşarak Anti-Komintern Paktı'na dahil olması, 1933 yılında imzalanan bu saldırmazlık metnini fiilen geçersiz kılarak iki devleti yeniden hasım konumuna getirdi.