Roma Antlaşması ve Avrupa Ekonomik Topluluğu'nun Kuruluşu

İkinci Dünya Savaşı'nın ardından Avrupa'da kalıcı barışı sağlama ve ekonomik kalkınmayı hızlandırma arayışları, 25 Mart 1957'de tarihi bir dönüm noktasına ulaştı. Fransa, Batı Almanya, İtalya, Belçika, Hollanda ve Lüksemburg'dan oluşan "Altılar", Roma'da imzaladıkları antlaşma ile Avrupa Ekonomik Topluluğu'nu (AET) hayata geçirdiler. Bu girişim, 1951'deki Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'nun başarısını daha kapsamlı bir ekonomik entegrasyona taşıma amacını güdüyordu.

Roma Antlaşması, üye devletler arasında gümrük vergilerinin kaldırılmasını ve mal, hizmet, sermaye ile iş gücünün serbest dolaşımına dayanan bir "Ortak Pazar" kurulmasını hedeflemiştir. Bu yapı, sadece ekonomik bir iş birliği değil, aynı zamanda Avrupa devletlerinin birbirine ekonomik olarak bağımlı hale gelerek gelecekteki olası çatışmaların önüne geçilmesi vizyonunu da taşımaktaydı. Antlaşma aynı zamanda Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu'nun (Euratom) kurulmasını da sağlayarak enerji alanında stratejik ortaklığı başlatmıştır.

Bugünkü Avrupa Birliği'nin kurumsal ve hukuki temel taşı olarak kabul edilen Roma Antlaşması, kıta Avrupası'nın siyasi ve ekonomik çehresini kökten değiştirmiştir. On yıllar içinde genişleyen ve derinleşen bu entegrasyon süreci, ulus devletlerin egemenliklerini ortak kurumlarla paylaştığı benzersiz bir uluslarüstü yapının doğmasına zemin hazırlamıştır.