1938'de İstanbul'daki Almanların Karadeniz'de Oy Kullanması

1938 yılında, Avusturya'nın ilhakı (Anschluss) ve parlamento seçimleri için düzenlenen plebisit sırasında, Türkiye'de yaşayan Alman vatandaşlarının oy kullanabilmesi amacıyla ilginç bir yöntem izlenmiştir. Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre yabancı bir devletin kendi topraklarında siyasi bir faaliyet veya seçim yürütmesi diplomatik hassasiyetler taşıdığı için, oylama işlemi karada değil, denizde gerçekleştirilmiştir.

Bu kapsamda, İstanbul'da yaşayan binlerce Alman, Tarabya ve Büyükdere açıklarından kalkan vapurlarla Karadeniz'in uluslararası sularına açılmıştır. Nazi Almanyası'ndan gönderilen veya elçilik tarafından organize edilen gemilerde kurulan sandıklarda oylar kullanılmıştır. Dönemin basınında geniş yer bulan bu olayda, gemilerin gamalı haç ve Nazi sembolleriyle donatıldığı, marşlar eşliğinde Karadeniz'e açılan Almanların Hitler lehine yüksek oranda 'evet' oyu verdiği kaydedilmiştir.

Bu olay, İkinci Dünya Savaşı öncesinde Nasyonal Sosyalist ideolojinin yurt dışındaki Alman toplulukları (Auslandsdeutsche) üzerindeki etkisini ve Türkiye'nin savaş öncesi dönemdeki hassas diplomatik dengesini göstermesi açısından tarihi bir öneme sahiptir. Oylama süreci, dönemin Türk hükümetinin tarafsızlık politikasını ihlal etmeden Alman vatandaşlarının vatandaşlık haklarını kullanmalarına olanak tanıyan bir formül olarak tarihe geçmiştir.