Hatay'ın İl Statüsü Kazanması ve Anavatana Katılım Süreci

Hatay meselesi, Türkiye Cumhuriyeti'nin dış politikasında Misak-ı Milli hedeflerine ulaşmak adına yürüttüğü en önemli diplomatik mücadelelerden biridir. Birinci Dünya Savaşı sonrası Fransız mandasındaki Suriye sınırları içinde kalan Hatay (İskenderun Sancağı), Mustafa Kemal Atatürk'ün kararlı tutumu ve bu davayı 'şahsi meselem' olarak nitelemesiyle Türkiye'nin öncelikli gündem maddesi haline gelmiştir. Uzun süren diplomatik müzakereler ve Milletler Cemiyeti nezdindeki girişimler sonucunda bölge, önce bağımsız bir yapıya kavuşmuştur.

1938 yılında kurulan bağımsız Hatay Cumhuriyeti Meclisi, 29 Haziran 1939'da oy birliğiyle Türkiye'ye katılma kararı almıştır. Bu tarihi kararın hemen ardından Türkiye Büyük Millet Meclisi, ilgili antlaşmaları onaylayarak 7 Temmuz 1939'da çıkardığı kanunla Hatay'ı Türkiye'nin bir ili olarak resmen kabul etmiştir. Bu yasal düzenleme, bölgenin idari yapısının Türkiye ile tam entegrasyonunu sağlamış ve ilhak sürecine hukuki son noktayı koymuştur.

Hatay'ın il olmasıyla birlikte Fransız birlikleri bölgeyi tamamen terk etmiş, Türk ordusu şehre girerek egemenliği tesis etmiştir. Bu olay, Türkiye'nin güney sınırlarının güvenliğini pekiştirmiş ve Atatürk'ün vefatından kısa bir süre sonra vasiyetinin gerçekleşmesiyle milli birliğin en önemli sembollerinden biri haline gelmiştir. Hatay'ın katılımı, Türkiye'nin barışçıl diplomasi yoluyla toprak bütünlüğünü sağlama konusundaki başarısının tarihteki en somut örneğidir.