12 Mart Dönemi Yargılamaları: Uğur Mumcu ve Uğur Alacakaptan Hakkında Hapis İstemi

12 Mart 1971 askeri muhtırasının ardından Türkiye'de üniversiteler ve entelektüel çevreler üzerinde yoğun bir baskı dönemi başladı. Bu süreçte birçok akademisyen, yazar ve öğrenci, siyasi görüşleri veya akademik çalışmaları nedeniyle Sıkıyönetim mahkemelerinde yargılandı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi bünyesinde görev yapan Profesör Uğur Alacakaptan ve o dönem asistanı olan Uğur Mumcu, bu baskıcı dönemin hedefindeki simge isimler arasında yer aldı.

Savcılık tarafından hazırlanan mütalaada, Alacakaptan ve Mumcu'nun mevcut siyasi ve hukuki düzene aykırı faaliyetlerde bulundukları iddia edildi. İddia makamı, Profesör Alacakaptan için 6 yıl, ileride Türkiye'nin en önemli araştırmacı gazetecilerinden biri olacak olan Uğur Mumcu için ise 15 yıl hapis cezası istedi. Bu dava, üniversite özerkliğinin ve ifade özgürlüğünün askıya alındığı bir dönemin en somut göstergelerinden biri olarak kayıtlara geçti.

Söz konusu yargılama süreci, Uğur Mumcu’nun düşünce dünyasında ve kariyerinde önemli bir dönüm noktası teşkil etti. Mumcu, bu dönemde yaşadığı hukuki süreçleri ve cezaevi deneyimlerini daha sonra Türk basın tarihinde klasikleşecek olan eserlerine dayanak yaptı. Alacakaptan ve Mumcu'nun maruz kaldığı bu ağır hapis istemleri, Türkiye'nin demokrasi ve hukuk tarihi içerisindeki düşünce suçları başlığının en dikkat çekici sayfalarından birini oluşturmaktadır.