Türkiye'nin Avrupa Ekonomik Topluluğu'na (AET) Resmî Başvurusu

İkinci Dünya Savaşı sonrası şekillenen yeni dünya düzeninde yerini sağlamlaştırmak isteyen Türkiye, 1957 yılında Roma Antlaşması ile kurulan Avrupa Ekonomik Topluluğu’na (AET) katılmak için 31 Temmuz 1959'da resmî başvurusunu yaptı. Dönemin Başbakanı Adnan Menderes hükümeti tarafından gerçekleştirilen bu hamle, Yunanistan'ın topluluğa başvurmasından kısa bir süre sonra gelerek Türkiye'nin Batı ittifakı içindeki yerini tescilleme amacını taşıyordu.

Bu başvuru, Türkiye ile Avrupa arasındaki ilişkilerin hukuki zeminini oluşturacak olan sürecin ilk halkasıydı. AET Konseyi'nin başvuruyu kabul etmesiyle başlayan müzakereler, 12 Eylül 1963 tarihinde imzalanan Ankara Antlaşması ile sonuçlandı. Ortaklık temelindeki bu anlaşma, Türkiye'nin gümrük birliği ve nihai tam üyelik hedefini stratejik bir devlet politikası haline getirdi.

Türkiye'nin AET başvurusu, sadece ekonomik bir tercih değil, aynı zamanda Cumhuriyet'in modernleşme ve Batılılaşma vizyonunun jeopolitik bir yansıması olarak tarihe geçti. On yıllar sürecek olan inişli çıkışlı Türkiye-Avrupa Birliği ilişkilerinin başlangıç noktasını teşkil eden bu olay, Türk dış politikasının en uzun soluklu ve en etkili gündem maddelerinden biri olmayı sürdürmektedir.