Takrir-i Sükun Kanunu Kapsamında Muhalif Basının Kapatılması

4 Mart 1925 tarihinde Şeyh Said İsyanı'nın ardından çıkarılan Takrir-i Sükun Kanunu, hükümete kamu düzenini bozabilecek her türlü örgütlenme ve yayını yasaklama yetkisi verdi. Bu kanun doğrultusunda hareket eden Bakanlar Kurulu, İstanbul'da faaliyet gösteren ve hükümet politikalarına muhalif duruş sergileyen altı önemli yayın organını kapatma kararı aldı. Kapatılan yayınlar arasında Tevhid-i Efkar, İstiklal, Son Telgraf, Aydınlık, Sebilülreşat ve Orak Çekiç bulunuyordu.

Kapatılan bu yayınlar, geniş bir ideolojik yelpazeyi temsil ediyordu. Tevhid-i Efkar muhafazakar-milliyetçi, Sebilülreşat İslamcı, Aydınlık ve Orak Çekiç ise sol-sosyalist görüşleriyle biliniyordu. Bu hamle, Cumhuriyet'in ilk yıllarında basın özgürlüğünün sınırlandırıldığı ve tek parti yönetiminin otoritesini pekiştirdiği kritik bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Karar, sadece isyanla doğrudan bağlantılı yayınları değil, hükümetin genel politikalarını eleştiren tüm sesleri susturmayı hedeflemiştir.

Bu olay, Türk basın tarihinde 'sıkıyönetim' döneminin başlangıcı olarak nitelendirilir. Gazetelerin kapatılması ve bazı gazetecilerin İstiklal Mahkemeleri'nde yargılanması, Türkiye'de çok partili hayata geçiş denemelerinin kesintiye uğramasına ve toplumsal muhalefetin uzun bir süre sessizliğe gömülmesine yol açmıştır. Bu süreç, yeni rejimin ideolojik temellerini sağlamlaştırma çabasının bir parçası olarak tarihe geçmiştir.