Türk-Sovyet Dostluk ve Tarafsızlık Antlaşması'nın Uzatılması

Türkiye Cumhuriyeti ile Sovyetler Birliği arasındaki ilişkilerin temel taşını oluşturan 1925 tarihli Dostluk ve Tarafsızlık Antlaşması, iki ülke arasındaki siyasi ve askeri iş birliğini güçlendirmek amacıyla on yıl daha geçerli olacak şekilde uzatılmıştır. Kurtuluş Savaşı döneminde temelleri atılan bu stratejik ortaklık, her iki ülkenin de uluslararası arenada kendisini güvende hissetmesini sağlayan bir denge unsuru olarak öne çıkmıştır.

Antlaşmanın uzatılması kararı, Avrupa'da siyasi gerilimlerin tırmandığı ve revizyonist politikaların güç kazandığı bir dönemde alınmıştır. Bu adım sayesinde Türkiye, kuzey sınırlarını güvence altına alırken Sovyetler Birliği ise güney sınırlarında dostane bir komşuluk ilişkisini korumayı hedeflemiştir. Protokol, taraflardan birine yapılacak bir saldırı durumunda diğer tarafın tarafsız kalacağı taahhüdünü yineleyerek bölgesel barışa katkı sunmuştur.

Bu diplomatik hamle, Türk dış politikasının 'Yurtta Sulh, Cihanda Sulh' ilkesi doğrultusunda yürüttüğü çok yönlü stratejinin bir parçasıdır. Ancak İkinci Dünya Savaşı sonrasında değişen küresel dengeler ve Sovyetler Birliği'nin 1945 yılında antlaşmayı tek taraflı olarak feshetme kararı, iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönemin başlamasına ve Türkiye'nin Batı ittifakına yönelmesine neden olacaktır.